De provincie Gelderland past als eerste wegbeheerder in Nederland geheugenmetaal toe bij de versterking van een bestaande brug. De techniek wordt ingezet bij de brug in de N792 over de Nijbroekse Wetering en moet uitwijzen of bruggen op een efficiënte en duurzame manier langer veilig in gebruik kunnen blijven.
Brugversterking zonder vervanging
Nederland staat voor een grote opgave: veel bruggen en viaducten bereiken de komende jaren het einde van hun technische levensduur. Vervanging is echter kostbaar, veroorzaakt hinder voor de omgeving en vraagt veel nieuwe grondstoffen. Daarom onderzoeken overheden steeds vaker manieren om bestaande kunstwerken te versterken en hun levensduur te verlengen.
Met de proef in Gelderland wordt voor het eerst in Nederland gebruikgemaakt van geheugenmetaal bij een brugversterking. De techniek is eerder al succesvol toegepast in onder meer Zwitserland en Tsjechië.
Hoe werkt geheugenmetaal?
Aan de onderzijde van de brug worden staven van geheugenmetaal aangebracht. Door deze gecontroleerd te verhitten, trekken de staven samen en brengen zij extra voorspanning in de constructie aan. Hierdoor wordt de brug versterkt zonder ingrijpende vervangingswerkzaamheden.
Volgens de provincie kan de brug hierdoor naar verwachting nog circa dertig jaar veilig worden gebruikt.
Minder CO₂-uitstoot en minder hinder
De innovatieve versterkingsmethode biedt mogelijk meerdere voordelen. Doordat de bestaande brug behouden blijft, zijn minder nieuwe materialen nodig en neemt de milieu-impact af. Ook blijft de hinder voor weggebruikers beperkt: waar volledige vervanging maanden kan duren, kan de versterking in een aanzienlijk kortere periode worden uitgevoerd.
""Met geheugenmetaal kan deze brug weer dertig jaar mee. Dat is duurzaam, financieel gunstig en levert minder hinder op voor weggebruikers.""
Ambities transitiepad Kunstwerken
De provincie Gelderland beheert 306 bruggen en viaducten, waarvan een groot deel de komende jaren onderhoud nodig heeft. Die opgave speelt ook bij andere provincies, gemeenten, waterschappen en Rijkswaterstaat.
De praktijkproef moet uitwijzen of geheugenmetaal een bruikbaar alternatief kan worden voor traditionele versterkingsmethoden of volledige vervanging van bestaande bruggen.
Deze ontwikkeling sluit aan bij de ambities van het KCI-transitiepad Kunstwerken, waarin wordt ingezet op levensduurverlenging, circulair beheer en het verduurzamen van bestaande infrastructuur.