Stand van zaken Transitiepad Spoor medio 2022

Met hergebruik, duurzamer materiaal en een langere levensduur van materialen werkt het transitiepad Spoor aan een lagere klimaatimpact van het spoor. Dat wil zeggen: bovenbouw (o.a. dwarsliggers, spoorstaven en wissels) en energievoorzieningssysteem (o.a. bovenleidingen en de wisselverwarming). Zo is er al een circulair en modulair railgebonden gebouw ontwikkeld, met onder meer wanden van bio-based materialen en een vloer van geopolymeerbeton. 

Acties met grote impact

ProRail heeft in de roadmap Spoor in kaart gebracht hoe we klimaatneutraal en circulair kunnen worden. Daar kwam een actieplan uit, waarvan de eerste resultaten zich aandienen. Ieder materiaal heeft daarbij zijn eigen verhaal. De productie en verwerking van spoorstaven en dwarsliggers zorgen bijvoorbeeld voor de grootste milieu-impact vanwege de benodigde grondstoffen (ijzererts en beton) en het hoge energieverbruik bij productie en vervoer. Daarom kijken we hoe we die milieu-impact kunnen verlagen. Twee voorbeelden:

  • Stalen spoorstaven zijn na 35-40 jaar versleten en worden dan vervangen. De vrijkomende spoorstaven gaan nu naar de aannemer. Uiteindelijk worden ze gerecycled. ProRail onderzoekt of we van oude spoorstaven ook nieuwe spoorstaven kunnen maken. Er zijn nog veel factoren onzeker: is de kwaliteit van de spoorstaven dan wel voldoende? Hoe snel gaan de duurzame ontwikkelingen in de staalindustrie? En is dit ook kansrijk op grote, internationale schaal? Dit soort vragen worden nu verder onderzocht.
  • Ook van betonnen dwarsliggers werden 4 alternatieven van duurzaam restmateriaal getest. De evaluatie van de eerste testfase is net achter de rug. Nu bekend is welke het meest duurzaam en geschikt is, gaat ProRail aan de slag om deze dwarsliggers toe te passen.

Van uitdaging naar impact

We hebben een paar concrete maatregelen in handen, waarmee we serieuze resultaten kunnen bereiken: ca. 30% CO2-reductie en 50% gebruik van secundair materiaal. De materialen van het spoor moeten wel aan hoge eisen voldoen. In de zoektocht naar duurzamere materialen loop je daar nog wel eens tegen aan, en dat vergt onderzoek en tests. We hebben een interessante uitdaging om daar ideale oplossingen in te vinden die nog duurzamer zijn, maar toch voldoen aan de strenge eisen van het spoor.